Tòa án Tối cao Hoa Kỳ thu hẹp phạm vi của lệnh cấm thi hành trong vụ kiện liên quan đến quyền Quốc tịch theo nơi sinh: Những điều doanh nghiệp cần lưu ý
Ngày 27 tháng 6 năm 2025, Tòa án Tối cao Hoa Kỳ đã đưa ra phán quyết trong vụ kiện Garland v. CASA de Maryland, thu hẹp thẩm quyền của các tòa án liên bang trong việc ban hành lệnh cấm thi hành trên phạm vi toàn quốc. Phán quyết này được đưa ra trong bối cảnh các thách thức pháp lý đối với Sắc lệnh Hành pháp 14160 – sắc lệnh nhằm hạn chế quyền quốc tịch theo nơi sinh đối với trẻ em sinh ra tại Mỹ từ cha mẹ là người nhập cư không có giấy tờ hợp pháp hoặc đang giữ thị thực không định cư.
Mặc dù Tòa án chưa đưa ra kết luận về tính hợp hiến của sắc lệnh, nhưng phán quyết cho thấy các tòa án cấp dưới chỉ có thể đưa ra lệnh cấm thi hành đối với các bên nguyên đơn thực sự tham gia vào vụ kiện. Thay đổi này hạn chế việc áp dụng các lệnh ngăn chặn mang tính toàn quốc đối với chính sách liên bang và có những tác động thực tế đối với các doanh nghiệp tại Mỹ, đặc biệt là những đơn vị có lực lượng lao động bao gồm người nước ngoài hoặc các gia đình có tình trạng di trú hỗn hợp.
Bối cảnh: Sắc lệnh Hành pháp 14160
Vào ngày 20 tháng 1 năm 2025, Tổng thống Donald Trump đã ban hành Sắc lệnh Hành pháp 14160, chỉ đạo các cơ quan liên bang từ chối cấp quốc tịch Mỹ cho trẻ em sinh ra tại Hoa Kỳ trừ khi ít nhất một trong hai cha mẹ là công dân Mỹ, thường trú nhân hợp pháp hoặc đang phục vụ trong quân đội Hoa Kỳ.
Sắc lệnh này đã bị phản đối mạnh mẽ thông qua nhiều vụ kiện với lập luận rằng nó vi phạm Tu chính án thứ Mười bốn của Hiến pháp Hoa Kỳ.
Mặc dù một số tòa án cấp quận liên bang đã ban hành lệnh cấm thi hành sơ bộ để chặn việc thực thi sắc lệnh, Tòa án Tối cao nay khẳng định rằng các lệnh cấm như vậy không thể mở rộng vượt quá phạm vi các nguyên đơn cụ thể hoặc thành viên tổ chức đã được chỉ định trong từng vụ kiện.
Để tránh gây xáo trộn ngay lập tức, Tòa án đã quyết định trì hoãn 30 ngày trước khi sắc lệnh có thể được thực thi tại những khu vực chưa được bảo vệ bởi một vụ kiện đang diễn ra.
Những nơi hiện đang được bảo vệ bởi lệnh cấm thi hành
Lệnh cấm thi hành hiện đang có hiệu lực tại 22 bang cùng với Đặc khu Columbia và thành phố San Francisco, do các địa phương này đã tham gia vào các vụ kiện tập thể liên bang. Trẻ em sinh ra tại các khu vực này vẫn tạm thời được bảo vệ khỏi sắc lệnh:
Các bang được bảo vệ:
- Arizona
- California
- Colorado
- Connecticut
- Delaware
- Hawaii
- Illinois
- Maine
- Maryland
- Massachusetts
- Michigan
- Minnesota
- Nevada
- New Jersey
- New Mexico
- New York
- North Carolina
- Oregon
- Rhode Island
- Vermont
- Washington
- Wisconsin
Các địa phương được bảo vệ:
- Đặc khu Columbia (Washington, D.C.)
- Thành phố San Francisco
Các khu vực này đã tham gia một trong bốn vụ kiện trọng điểm được nộp tại các tòa án liên bang ở Massachusetts, Maryland, Washington và New Hampshire. Các vụ kiện này vẫn đang được xem xét và dự kiến sẽ được đưa ra xét xử toàn diện về tính hợp hiến của sắc lệnh.
Những bang không được bảo vệ bởi các lệnh cấm thi hành
Ngược lại, 28 bang dưới đây không tham gia bất kỳ vụ kiện nào đang diễn ra và hiện không nằm trong phạm vi của lệnh cấm thi hành. Trừ khi có hành động pháp lý mới, sắc lệnh có thể được thực thi tại các bang này sau khi thời gian trì hoãn 30 ngày kết thúc:
Các bang không được bảo vệ:
- Alabama
- Alaska
- Arkansas
- Florida
- Georgia
- Idaho
- Indiana
- Iowa
- Kansas
- Kentucky
- Louisiana
- Mississippi
- Missouri
- Montana
- Nebraska
- North Dakota
- Ohio
- Oklahoma
- Pennsylvania
- South Carolina
- South Dakota
- Tennessee
- Texas
- Utah
- Virginia
- West Virginia
- Wyoming
Lưu ý: Mặc dù Wisconsin đã từng tham gia vụ kiện trước đây, nhưng sau phán quyết mới của Tòa án Tối cao, tư cách của bang này trong khuôn khổ các lệnh cấm thi hành bị thu hẹp có thể sẽ phải được xem xét lại, tùy thuộc vào cách các tòa án cấp dưới diễn giải về tư cách thành viên tổ chức hoặc nguyên đơn theo nhóm.
Liệu sẽ có thêm các vụ kiện khác không?
Do Tòa án Tối cao đã giới hạn khả năng áp dụng lệnh cấm thi hành trên toàn quốc, nhiều vụ kiện mới có thể sẽ được đệ trình tại các bang chưa được bảo vệ. Các tổ chức dân quyền, nhóm vận động và cá nhân bị ảnh hưởng có thể tiếp tục nộp đơn kiện để mở rộng phạm vi bảo vệ theo từng tiểu bang hoặc theo từng nguyên đơn cụ thể.
Doanh nghiệp cần lưu ý rằng tình hình pháp lý có thể thay đổi nhanh chóng, nhất là khi các tòa án làm rõ ai đủ điều kiện được bảo vệ theo các lệnh cấm thi hành hiện có, cũng như liệu các vụ kiện mới có thể mở rộng phạm vi địa lý bảo vệ hay không.
Xem thêm: Loyalpass tham gia sự kiện công bố hoàn tiền đạt mốc 2,5 tỷ USD của Trung tâm vùng CanAm
Những điều doanh nghiệp cần lưu ý
Dù sắc lệnh hành pháp này không trực tiếp áp đặt nghĩa vụ tuân thủ đối với các doanh nghiệp, nhưng việc thực thi nó có thể ảnh hưởng đến một thế hệ trẻ em sinh ra tại Mỹ có nguy cơ bị từ chối quyền quốc tịch – từ đó ảnh hưởng đến khả năng xin giấy phép lao động trong tương lai.
1. Tránh các cuộc điều tra bất hợp pháp
Doanh nghiệp không được điều tra về tình trạng di trú của nhân viên hoặc tình trạng nhập cư của cha mẹ họ theo cách có thể vi phạm Đạo luật Nhập cư và Quốc tịch (INA) hoặc Quy định VII của Luật Dân quyền.
2. Cập nhật tình hình pháp lý từng bang
Các doanh nghiệp hoạt động tại nhiều bang cần theo dõi tiến trình pháp lý các vụ kiện tại từng nơi, bởi các quy định và giấy tờ liên quan đến quyền quốc tịch theo nơi sinh có thể khác nhau.
3. Chuẩn bị giải đáp thắc mắc về nhân sự – phúc lợi
Nhân viên có thể cần được hướng dẫn về quyền lợi bảo hiểm y tế cho con, hỗ trợ chăm sóc trẻ phụ thuộc hoặc các phúc lợi khác. Các câu hỏi liên quan đến pháp lý hoặc di trú nên được chuyển cho bộ phận pháp chế.
4. Hỗ trợ người lao động bị ảnh hưởng
Doanh nghiệp, nếu phù hợp với luật pháp, có thể xem xét cung cấp nguồn lực pháp lý hoặc các chương trình hỗ trợ để giúp các gia đình bị ảnh hưởng hiểu rõ quyền lợi của mình.
5. Làm việc với cố vấn pháp lý
Các doanh nghiệp hoạt động tại những bang không được bảo vệ có thể cần đánh giá mức độ rủi ro và chuẩn bị cho các tình huống yêu cầu xác minh giấy tờ, quyền được nhận phúc lợi công hoặc kiểm tra danh tính liên quan đến sắc lệnh.
Xem thêm: Chúc mừng các nhà đầu tư Loyalpass nhận chấp thuận I-526E siêu tốc!
Kết luận
Phán quyết của Tòa án Tối cao làm thay đổi cách các chính sách liên bang bị thách thức – và giới hạn phạm vi bảo vệ. Dù chưa đưa ra kết luận cuối cùng về quyền quốc tịch theo nơi sinh, nhưng phán quyết này chuyển gánh nặng bảo vệ sang cho từng bang và cá nhân khởi kiện.
Đăng ký tư vấn
Bài viết liên quan
- Vì sao tính ổn định và dễ dự đoán lại quan trọng trong đầu tư định cư EB-5?
- Nếu đơn EB-5 của một thành viên trong gia đình bị từ chối phải làm sao?
- 2 yếu tố rủi ro khi tái đầu tư vốn EB-5: Tránh những dấu hiệu cảnh báo này
- Vì sao dự án EB-5 đã được USCIS chấp thuận I-956F lại có lợi thế lớn với nhà đầu tư?
- Bản tin Thị thực Tháng 6/2026: Diện EB-5 Việt Nam vẫn tiếp tục “Current”
- Rủi ro khi đầu tư EB-5 vào dự án chưa được phê duyệt I-956F
- Dự án Cormont Deer Valley chính thức được chấp thuận I-956F: Nhà đầu tư sẽ sớm được phê duyệt I-526E
- Hồ sơ nhập cư bị trì hoãn do USCIS tái kiểm tra lý lịch dựa trên dấu vân tay
- Những thay đổi chính sách của USCIS đang tác động mạnh đến chương trình EB-5
- Nguyên tắc KISS giúp nhà đầu tư lựa chọn dự án EB-5 tốt hơn như thế nào?